Projekt ustawy o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (UD483) został opublikowany w dniu 6 października 2026 roku w wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów. W założeniach do projektu zaplanowano między innymi zmiany dotyczące czynności sprawdzających, odwołań od decyzji organów podatkowych, gromadzenia informacji przez organy w toku postępowań podatkowych i nowych form zabezpieczenia podatku.
Jedną ze zmian w ordynacji podatkowej jest rozszerzenie zakresu przedmiotowego i podmiotowego czynności sprawdzających poprzez wskazanie ogólnego zakresu czynności sprawdzających oraz rozszerzenie katalogu środków dowodowych stosowanych w ramach tych czynności.
Czynności sprawdzające w firmach – nowe obowiązki organów podatkowych
Jeżeli chodzi o czynności sprawdzające to organy podatkowe miałyby obowiązek powiadomienia sprawdzanego przedsiębiorstwa o rozpoczęciu i zakończeniu czynności sprawdzających oraz o ich wyniku, a czas na zakończenie czynności sprawdzających wynosiłby 3 miesiące. Sprawdzane firmy byłyby też objęte ochroną prawną w postaci braku naliczania w przyszłości odsetek za zwłokę i braku odpowiedzialności karnej skarbowej w sytuacji, kiedy wcześniej w toku czynności sprawdzających organ podatkowy nie stwierdził nieprawidłowości albo sprawdzone przedsiębiorstwo zastosowało się do ustaleń organu.
Ograniczenie obowiązków dokumentacyjnych przedsiębiorców podczas kontroli podatkowej
Organy podatkowe miałyby obowiązek wykorzystywania w pierwszej kolejności informacji i dokumentów, którymi już dysponują lub które mogą pozyskać od innych podmiotów, tak by nie obciążać nadmiernie uczestników postępowania.
Odwołanie od decyzji podatkowej – wydłużenie terminu z 14 do 30 dni
Zmiany w ordynacji podatkowej dotyczyłby również terminów na wniesienie odwołania – podatnicy mieliby 30 dni na wniesienie odwołania od decyzji (przy obecnie obowiązujących 14 dniach). Możliwe byłoby także zrzeczenie się prawa do wniesienia odwołania. I tak z dniem doręczenia organowi podatkowemu oświadczenia o zrzeczeniu się prawa do wniesienia odwołania przez ostatnią ze stron postępowania decyzja podatkowa stałaby się ostateczna, a tym samym wykonalna.
Obniżone odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych – planowane zmiany
W założeniach do projektu zaproponowano również rozszerzenie zakresu stosowania obniżonej stawki odsetek za zwłokę na zaległości podatkowe ujawnione w złożonych po terminie pierwotnych deklaracjach (na takich samych zasadach jak dla zaległości wynikających z korekt deklaracji).
Kiedy urząd skarbowy nie będzie wszczynał postępowania podatkowego?
Jednym z korzystniejszych rozwiązań jest propozycja, by wprowadzić zakaz wszczynania z urzędu postępowania w zakresie podatków stanowiących dochód budżetu państwa, jeżeli spodziewana kwota uszczuplenia nie przekracza pięciokrotności kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym (aktualnie jest to 80 zł). Postępowania już wszczęte, a nie spełniające powyższego warunku byłyby umarzane.
Zgodnie z informacją z wykazu prac legislacyjnych, projekt ma być przyjęty przez rząd w I kwartale 2027 r.
