W wydanym 20 kwietnia 2026 r. stanowisku Zakład Ubezpieczeń Społecznych odpowiedział na pytanie, czy pracownikowi przysługuje zasiłek opiekuńczy, jeśli w okresie wypowiedzenia umowy o pracę w trakcie którego został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy zostało mu wystawione zwolnienie lekarskie z tytułu konieczności sprawowania opieki nad chorym dzieckiem w wieku powyżej 2 lat?
Kiedy zgodnie z przepisami przysługuje zasiłek opiekuńczy?
Zgodnie z art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r., poz 510) zasiłek opiekuńczy przysługuje pracownikowi zwolnionemu od wykonywania pracy miedzy innymi z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad:
- zdrowym dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat w sytuacjach określonych w ustawie zasiłkowej (np. zamknięcie placówki, choroba niani czy opiekuna),
- chorym dzieckiem do ukończenia 14 lat,
- chorym oraz zdrowym dzieckiem z niepełnosprawnością w wieku do ukończenia 18 lat w okolicznościach wymienionych w art. 32 ust. 1 pkt 2a i 2b ustawy zasiłkowej,
- innym członkiem rodziny, o ile nie ma poza pracownikiem domowników, którzy mogliby taką opiekę sprawować.
Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy w okresie wypowiedzenia
Natomiast zgodnie z art. 362 Kodeksu pracy pracodawca może zwolnić pracownika z obowiązku świadczenia pracy do upływu okresu wypowiedzenia, a w okresie tego zwolnienia pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia.
Stanowisko ZUS – dlaczego zasiłek opiekuńczy nie przysługuje?
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych potwierdził w wyżej wymienionym stanowisku, że pracownikowi zwolnionemu z obowiązku świadczenia pracy na mocy art. 362 Kodeksu pracy nie przysługuje zasiłek opiekuńczy. Zakład wskazał, że „(…) zasiłek opiekuńczy ma charakter rekompensaty. Ma on wyrównać brak zarobków w czasie, gdy ubezpieczony nie może wykonywać pracy z powodu konieczności sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem lub chorym członkiem rodziny. (…)
W sytuacji opisane w początkowym pytaniu pracownik nie wykonywał pracy (został zwolniony z obowiązku jej świadczenia), a jednocześnie miał wypłacane wynagrodzenie. Nie doszło więc w tej sytuacji do utraty wynagrodzenia z powodu konieczności opieki nad dzieckiem lub innym członkiem rodziny, nie ma więc tym samym konieczności dokonywania rekompensaty.
