W dniu 25 października 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok, w którym orzekł, że pracodawca nie ma uprawnienia do samodzielnego decydowania o tym, jaka ma być liczba osób w służbie bhp w zakresie wymogów minimalnych.
Minimalna liczba pracowników służby BHP – obowiązki pracodawcy zgodnie z rozporządzeniem
Zgodnie z § 1 ust. 2 rozporządzenia w sprawie służby bhp (Dz. U. z 2004 r. Nr 246, poz. 2468) liczbę pracowników służby bhp ustala pracodawca, biorąc pod uwagę stan zatrudnienia oraz występujące w zakładzie warunki pracy i związane z nimi zagrożenia zawodowe, a także uciążliwości pracy. Jednak ust. 3 i 4 ww artykułu nakłada pewne zastrzeżenia – mianowicie:
-
- pracodawca zatrudniający od 100 do 600 pracowników tworzy wieloosobową lub jednoosobową komórkę albo zatrudnia w tej komórce pracownika służby bhp w niepełnym wymiarze czasu pracy.
-
- pracodawca zatrudniający ponad 600 pracowników zatrudnia w pełnym wymiarze czasu pracy co najmniej 1 pracownika służby bhp na każdych 600 pracowników.
Spór o liczbę pracowników służby BHP – kontrola PIP, argumenty pracodawcy i rozwiązanie
Sprawa, która ostatecznie trafiła do NSA dotyczyła pracodawcy, który zatrudniał 2194 pracowników, a w utworzonej zakładowej służbie bezpieczeństwa i higieny pracy zatrudniał dwóch pracowników w pełnym wymiarze czasu pracy. W trakcie kontroli Inspektor pracy wydał nakaz dostosowania liczby pracowników w służbie bhp do wymogów nakładanych przez obowiązujące przepisy.
Pracodawca zakwestionował ten nakaz, argumentując, że skrupulatnie przestrzega norm bhp, a zatrudnienie dodatkowych osób w służbie bhp wpłynie jedynie na niepotrzebne podwyższenie kosztów, bez realnej poprawy warunków pracy. Weług przedsiębiorcy § 1 ust. 4 rozporządzenia w sprawie służby bhp tylko wyznacza sferę powinności, jaką jest efektywne działanie w zakresie zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy, a nie ma charakteru bezpośrednio zobowiązującego.
Sądy poszczególnych instancji nie zgodziły się z powyższą argumentacją, argumentując, że w rozporządzeniu wyraźnie wskazano, że pracodawca “zatrudnia”, a nie że “powinien zatrudnić”, czyli jest to nakaz, a nie sugestia.
Ostatecznie naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok, który jednoznacznie pozbawia pracodawcę uprawnienia do samodzielnego decydowania o tym, jaka ma być liczba osób w służbie bhp w zakresie wymogów minimalnych. Może on zatrudniać więcej pracowników w służbie bhp, niż wynika to z § 1 ust. 3 i 4 rozporządzenia w sprawie służby bhp, ale nie ma uprawnienia do zatrudniania ich mniej niż wynika z przepisów.
